Ochroniarz: licencja, zmiany i rzeczywiste wynagrodzenie

Ochroniarz chroni ludzi i mienie w konkretnym obiekcie: sklepie, magazynie, budynku biurowym, szpitalu lub podczas imprezy. Można rozpocząć pracę jako zwykły pracownik ochrony bez formalnej licencji, ale tylko kwalifikowany pracownik ochrony fizycznej (KPOF), wpisany na listę prowadzoną przez komendanta regionalnego policji, może używać siły i nosić broń palną podczas pełnienia służby.

W ogłoszeniach o pracę stanowisko to jest określane jako ochroniarz, pracownik ochrony, pracownik ochrony fizycznej lub agent ochrony. W KZiS (polskiej klasyfikacji zawodów) figuruje ono pod kodem 541307 jako „Pracownik ochrony fizycznej”. Niniejszy przewodnik wyjaśnia dwa poziomy tego zawodu, system zmianowy, który go definiuje, oraz czynniki, które faktycznie decydują o wynagrodzeniu w branży ochroniarskiej.

Czym zajmuje się ochroniarz podczas typowej zmiany?

Zadania w dużym stopniu zależą od konkretnego obiektu, ale większość stanowisk przebiega według tego samego schematu. Na początku zmiany przejmujesz stanowisko od poprzedniego ochroniarza, sprawdzasz książkę służby i upewniasz się, że klucze, radiotelefony i panele alarmowe są w porządku. Następnie wykonujesz obchody terenu o ustalonych porach, kontrolujesz osoby i pojazdy przy bramie, wydajesz przepustki gościom oraz obserwujesz monitory systemu CCTV.

W magazynie logistycznym pracownik ochrony zajmuje się głównie ruchem pojazdów: odprawianiem wjeżdżających i wyjeżdżających ciężarówek, plombowaniem naczep oraz rejestrowaniem numerów rejestracyjnych. W centrum handlowym lub supermarkecie pracuje się na sali sprzedaży i przy wyjściach, reaguje na kradzieże sklepowe oraz pomaga klientom. W budynku biurowym stanowisko to często przypomina raczej recepcję, gdzie zajmuje się się przekazywaniem kluczy, rejestracją gości oraz procedurami związanymi z alarmem przeciwpożarowym.

Dużą część pracy stanowi dokumentacja. Każdy incydent, każdy obchód i każda zmiana są wpisywane do dziennika, a w wielu miejscach również do aplikacji mobilnej, która potwierdza zeskanowanie punktów kontrolnych podczas obchodu. Gdy coś się dzieje, ochroniarz powiadamia kierownika zmiany, klienta oraz, w razie potrzeby, policję lub straż pożarną. Jesteś pierwszą osobą na miejscu zdarzenia, a nie tą, która samodzielnie rozwiązuje każdy problem.

Jaka jest różnica między zwykłym a wykwalifikowanym pracownikiem ochrony?

Ustawa o ochronie osób i mienia (z dnia 22 sierpnia 1997 r.) dzieli pracowników ochrony na dwie grupy. Od czasu deregulacji w 2014 r. do pracy w ochronie nie jest wymagana licencja, ale bez wpisu na listę wykwalifikowanych pracowników uprawnienia są ograniczone.

Zwykły pracownik ochrony Wykwalifikowany pracownik ochrony (KPOF)
Wymagania wstępne Ustalane przez pracodawcę, zazwyczaj czysta kartoteka karalna Wymogi ustawowe: wiek, wykształcenie, opinia policji, badania lekarskie i psychologiczne, szkolenie, wpis na listę
Użycie siły i broni palnej Niedozwolone Dozwolone w sytuacjach określonych przez prawo
Typowe stanowiska Recepcja, portiernia, hala sprzedaży, monitoring, mniejsze obiekty Transport gotówki, ochrona zbrojna, zespoły interwencyjne, obiekty wymagające obowiązkowej ochrony
Bieżące obowiązki Szkolenia wewnętrzne wymagane przez pracodawcę Kurs odświeżający co pięć lat, zgłaszanie zmian danych policji

W praktyce dużą część rynku obsługują zwykli pracownicy. Tylko firmy zajmujące się transportem gotówki, uzbrojone grupy interwencyjne oraz tzw. SUFO (specjalistyczne uzbrojone jednostki ochrony obiektów strategicznych) potrzebują wykwalifikowanego personelu.

Jak znaleźć się na liście wykwalifikowanych pracowników ochrony?

Listę prowadzi komendant wojewódzki Policji właściwy dla miejsca zamieszkania. Aby zostać wpisanym na listę, należy spełnić warunki określone w ustawie. Najważniejsze z nich to:

  1. Wiek i wykształcenie. Musisz mieć co najmniej 21 lat i ukończone co najmniej gimnazjum.
  2. Pełna zdolność do czynności prawnych i niekaralność. Wyrok skazujący za przestępstwo umyślne dyskwalifikuje kandydata.
  3. Pozytywna opinia policji. Komendant rejonowy policji wydaje opinię na Twój temat na podstawie informacji posiadanych przez policję.
  4. Badania lekarskie i psychologiczne. Są one przeprowadzane przez uprawnionych lekarzy i psychologów zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia i potwierdzają, że jesteś zdolny do pracy z użyciem siły i broni.
  5. Szkolenie. Wymagane jest udokumentowane przygotowanie teoretyczne i praktyczne w zakresie strzelectwa, samoobrony, technik interwencyjnych oraz przepisów dotyczących ochrony osób i mienia. Większość osób kończy kurs w ośrodku szkoleniowym. Liczy się również dyplom technika ochrony fizycznej osób i mienia (kwalifikacja zawodowa uzyskiwana w szkołach policealnych) lub szkolenie ukończone w służbach takich jak policja czy straż graniczna.
  6. Wniosek. Formularz wraz z kopiami dokumentów należy złożyć w regionalnej komendzie policji, a następnie otrzymać zaświadczenie potwierdzające wpis do rejestru.

Uprawnienie nie jest wydawane na czas określony, ale nie ma też charakteru stałego. Co pięć lat należy ukończyć kurs odświeżający i okazać zaświadczenie policji. W przypadku niedotrzymania tego terminu, niezdania okresowych egzaminów lub skazania za przestępstwo, zostaje się wykreślonym z listy.

Jak działają 12-godzinne i 24-godzinne zmiany?

Praca zmianowa jest tym, co bardziej niż cokolwiek innego charakteryzuje tę profesję. Większość obiektów działa przez całą dobę, więc ochroniarz zazwyczaj pracuje w systemie 12-godzinnym (od 7:00 do 19:00 i od 19:00 do 7:00) lub, w niektórych miejscach, na 24-godzinnej zmianie, po której następuje długa przerwa. W ogłoszeniach często określa się to jako rytm 12/24 lub 12/48, co oznacza 12 godzin pracy, po których następuje 24- lub 48-godzinny czas wolny.

Zaletą jest mniejsza liczba dni pracy i dłuższe okresy wolnego czasu. Wadą są długie godziny spędzane na nogach lub przed monitorem, regularna praca w nocy oraz dyżury w weekendy i święta. Wielu ochroniarzy pracuje więcej niż wynosi standardowy wymiar czasu pracy w pełnym wymiarze godzin, ponieważ podejmują dodatkowe zmiany, zwłaszcza na podstawie umowy zlecenia.

Rodzaje umów są bardzo zróżnicowane. Większe firmy coraz częściej oferują umowę o pracę, ale umowa zlecenia (umowa cywilnoprawna z wynagrodzeniem godzinowym) jest nadal bardzo powszechna w tej branży, szczególnie wśród studentów i osób wykonujących drugą pracę. Przed podpisaniem umowy sprawdź, w jaki sposób pracodawca rozlicza godziny nocne i nadgodziny, ponieważ w przypadku umowy o pracę Kodeks pracy przewiduje dodatkowe wynagrodzenie za pracę w nocy i nadgodziny.

Ile zarabia ochroniarz?

W przypadku stanowisk dla początkujących wynagrodzenie zazwyczaj odpowiada krajowej płacy minimalnej lub ustawowej minimalnej stawce godzinowej w ramach umowy zlecenia. Znaczna część aktualnych ogłoszeń o pracę w tej branży oferuje właśnie taki poziom wynagrodzenia, niezależnie od miasta. Jest to jeden z nielicznych zawodów, w których płaca minimalna nie jest rzadkim punktem wyjścia, lecz powszechnym standardem.

Wynagrodzenie przekracza poziom płacy minimalnej głównie dzięki liczbie godzin pracy i kwalifikacjom, a nie wyłącznie dzięki stażowi pracy:

  • Wpis na listę KPOF. Wykwalifikowani pracownicy mogą zajmować stanowiska wymagające noszenia broni, transportu gotówki oraz pracy w zespołach interwencyjnych, za które płacą znacznie więcej.
  • Liczba zmian. Wielu ochroniarzy osiąga wyższy miesięczny dochód po prostu dzięki większej liczbie przepracowanych godzin.
  • Praca w nocy i w dni świąteczne. W ramach umowy o pracę dodatki za pracę w nocy i nadgodziny zwiększają miesięczny dochód.
  • Rodzaj obiektu. Zakłady przemysłowe, centra danych, lotniska i biura korporacyjne zazwyczaj oferują lepsze wynagrodzenie niż małe placówki handlowe.
  • Zakres odpowiedzialności. Kierownik zmiany lub koordynator obiektu zarabia więcej niż strażnik pełniący służbę na jednym stanowisku.

Nawet przy dodatkowych kwalifikacjach wynagrodzenia na zwykłych stanowiskach rzadko zbliżają się do średniej krajowej. Osoby, które osiągają taki poziom, zazwyczaj pracują na stanowiskach specjalistycznych, kierowniczych lub w ochronie osobistej. Jeśli chcesz porównać ofertę zlecenia z umową o pracę na pełen etat, szybkie sprawdzenie w [LINK: kalkulatorze wynagrodzeń] pokaże, jak bardzo forma umowy wpływa na Twoje wynagrodzenie netto.

Dlaczego w tak wielu ogłoszeniach o pracę w branży ochroniarskiej wymaga się orzeczenia o niepełnosprawności?

Przeglądając ogłoszenia o pracę dla ochroniarzy, można zauważyć, że w wielu z nich pojawia się sformułowanie „orzeczenie o niepełnosprawności mile widziane”, a nawet jest to warunek konieczny. Nie jest to przypadek. Pracodawcy zatrudniający osoby z orzeczoną niepełnosprawnością mogą otrzymać dopłaty do wynagrodzeń z PFRON (Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych), co ma duże znaczenie w branży, w której klienci wybierają najtańszą ofertę w przetargach.

Dla osób z umiarkowanym lub łagodnym stopniem niepełnosprawności zwykłe stanowiska ochroniarza, takie jak budki przy bramach, recepcje i stanowiska monitoringu, są często jednymi z najbardziej dostępnych miejsc pracy na lokalnym rynku. Należy jednak pamiętać, że wymagania zdrowotne wobec wykwalifikowanych pracowników są surowe, a o wpisaniu na listę KPOF decydują badania lekarskie i psychologiczne.

Gdzie może pracować ochroniarz?

Większość ochroniarzy jest zatrudniona przez agencje ochroniarskie, które muszą posiadać zezwolenie ministra spraw wewnętrznych na świadczenie usług ochroniarskich. Agencja podpisuje umowę z klientem i wysyła cię do siedziby klienta. Niektóre duże firmy i instytucje publiczne posiadają również własne wewnętrzne służby ochroniarskie.

  • Handel detaliczny: supermarkety, centra handlowe, sklepy odzieżowe i elektroniczne, gdzie głównym celem jest zapobieganie stratom.
  • Logistyka i przemysł: magazyny, fabryki, place budowy, ze szczególnym uwzględnieniem ruchu pojazdów i kontroli dostępu.
  • Biura i budynki publiczne: stanowiska recepcyjne, zarządzanie kluczami, rejestracja gości.
  • Służba zdrowia: szpitale, gdzie często ma się do czynienia z agresywnymi lub nietrzeźwymi pacjentami.
  • Imprezy: koncerty, mecze sportowe i festiwale, gdzie pracujesz jako steward lub w służbach ochrony. Organizatorzy imprez masowych są prawnie zobowiązani do zapewnienia takich zespołów, dlatego praca w ochronie jest ściśle powiązana z zawodem organizatora imprez.
  • Transport gotówki i ochrona zbrojna: dostępne wyłącznie dla wykwalifikowanych pracowników.
  • Centra monitoringu: zdalny nadzór nad wieloma obiektami za pomocą kamer i systemów alarmowych, często nazywane centrami odbioru alarmów.

Jakie są zagrożenia i wady tej pracy?

Zagrożenia fizyczne, na jakie narażony jest pracownik ochrony, zależą od miejsca pracy. Na sali sprzedaży lub w szpitalu można spotkać się z agresją słowną, a czasem nawet fizyczną. Na terenach przemysłowych podczas obchodów trzeba radzić sobie z ruchem drogowym, wózkami widłowymi i niekorzystnymi warunkami pogodowymi. Nocne zmiany zakłócają sen i z biegiem lat wpływają na zdrowie, dlatego praca ta jest odpowiednia dla osób, które potrafią utrzymać regularny rytm życia pomimo zmiennych godzin pracy.

Mniej oczywistym obciążeniem jest monotonia. W spokojnych miejscach 12-godzinna zmiana może oznaczać wielogodzinne obserwowanie monitorów, na których nic się nie dzieje, a mimo to trzeba zachować czujność. Wielu ochroniarzy wspomina również o niskim prestiżu tej pracy oraz poczuciu, że klienci traktują ochronę jako koszt, który należy ograniczyć.

Jak wygląda rozwój kariery w branży ochrony?

Awans jest możliwy, ale zazwyczaj wymaga albo przystąpienia do KPOF, albo przejścia do sekcji ochrony technicznej. Typowa ścieżka kariery wygląda następująco: zwykły ochroniarz, następnie wykwalifikowany pracownik, potem kierownik zmiany, koordynator obiektu, a na końcu kierownik obszaru lub kierownik ds. umów w agencji. Każdy kolejny etap wiąże się z większą odpowiedzialnością za harmonogramy, personel i kontakty z klientem.

Inne kierunki to: zespoły interwencyjne, transport gotówki, ochrona osobista, operator centrum monitoringu oraz techniczne systemy zabezpieczeń (alarmy, kontrola dostępu, instalacja systemów CCTV). Doświadczeni ochroniarze posiadający uprawnienia instruktorskie uczą technik samoobrony i interwencji w ośrodkach szkoleniowych, a osoby z wykształceniem pedagogicznym mogą prowadzić zajęcia zawodowe w szkołach kształcących w zakresie ochrony fizycznej osób i mienia; zasady uzyskiwania kwalifikacji w tej ścieżce omówiono w naszym artykule poświęconym zawodowi nauczyciela.

Automatyzacja zmienia oblicze branży. Analiza obrazu, zdalny monitoring i systemy kontroli dostępu pozwalają jednemu operatorowi nadzorować kilka obiektów, przez co niektóre stanowiska stacjonarne zanikają. Jednocześnie nadal wysokie jest zapotrzebowanie na osoby, które reagują na miejscu zdarzenia, radzą sobie z konfliktami i podejmują decyzje.

Czy praca w ochronie jest dla Ciebie odpowiednia?

Praca ta jest odpowiednia dla osób, które zachowują spokój pod presją, są punktualne i nie mają problemu z długimi, często spokojnymi zmianami. Jest to realna opcja dla osób poszukujących stabilnego zatrudnienia bez wyższego wykształcenia, dla studentów, którzy chcą pracować na nocnych zmianach, które mogą połączyć ze studiami, oraz dla osób posiadających orzeczenie o niepełnosprawności. Stanowi również pierwszy krok w kierunku służb mundurowych.

Ta praca nie jest dla Ciebie, jeśli potrzebujesz urozmaicenia co godzinę, masz trudności z pracą w nocy lub oczekujesz szybkiego wzrostu wynagrodzenia bez inwestowania w kwalifikacje. Przed złożeniem podania warto przygotować krótkie, przejrzyste CV, w którym wymienisz swoje doświadczenie w pracy na zmiany, ukończone kursy i wszelkie certyfikaty; nasz przewodnik [LINK: jak napisać CV] wyjaśnia, co należy w nim uwzględnić.

Najczęściej zadawane pytania dotyczące pracy jako ochroniarz

Czy do pracy jako ochroniarz potrzebna jest licencja?

Nie. Od 2014 roku można pracować jako zwykły ochroniarz bez żadnej licencji, a wymagania ustalają pracodawcy – zazwyczaj jest to brak wpisów w rejestrze karnym. Jednak użycie siły lub broni palnej podczas pełnienia służby jest zastrzeżone dla wykwalifikowanych pracowników wpisanych na listę prowadzoną przez komendanta regionalnej policji, więc stanowiska takie jak transport gotówki wymagają tego wpisu.

Jak długo trwa uzyskanie uprawnień ochroniarza?

Najwięcej czasu zajmuje zazwyczaj szkolenie oraz badania lekarskie i psychologiczne, które łącznie mogą trwać kilka tygodni. Następnie regionalna komenda policji rozpatruje wniosek i wydaje zaświadczenie o wpisaniu na listę. Kandydat musi mieć co najmniej 21 lat, pozytywną opinię policji oraz co pięć lat przechodzić kurs odświeżający.

Czy można pracować jako ochroniarz, mając wpis w rejestrze karnym?

To zależy od stopnia przestępstwa. Wyrok skazujący za przestępstwo umyślne uniemożliwia wpisanie na listę wykwalifikowanych pracowników. W przypadku zwykłych stanowisk prawo nie stawia takiego warunku, ale niemal każdy pracodawca wymaga zaświadczenia o niekaralności, więc w praktyce wpis w rejestrze karnym bardzo utrudnia znalezienie pracy w branży ochroniarskiej.

Czy ochroniarz otrzymuje wynagrodzenie za nocne zmiany?

W przypadku umowy o pracę – tak: Kodeks pracy gwarantuje dodatek za godziny przepracowane w nocy oraz wyższe wynagrodzenie za nadgodziny. W przypadku umowy zlecenia prawo gwarantuje jedynie minimalną stawkę godzinową, więc wszelkie dodatki za pracę w nocy zależą od ustaleń z agencją. Zawsze należy to sprawdzić przed podpisaniem umowy.

Jaka jest różnica między „ochroniarzem” a „pracownikiem ochrony”?

W praktyce nie ma żadnej różnicy. „Ochroniarz” to potoczne określenie, natomiast „pracownik ochrony” i „pracownik ochrony fizycznej” to terminy używane w ustawie oraz przez KZiS. Istotne rozróżnienie dotyczy zwykłego pracownika a pracownika wykwalifikowanego, wpisanego na listę policyjną, ponieważ określa to uprawnienia prawne podczas pełnienia służby.

„,
„occupationalCategory”: „KZiS 541307 Pracownik ochrony fizycznej”
}

👤E

Oprac. 👤 ePraceo.pl

Redakcja portalu ePraceo.pl. Tutaj publikujemy nowinki z rynku pracy i materiały poradnikowe dla kandydatów i rekruterów. Naszą misją jest wspieranie podkarpackich firm w poszukiwaniu najlepszych kandydatów z regionu. Nasz zespół redakcyjny tworzą specjaliści z działu HR, employer brandingu i skutecznej komunikacji na linii pracodawca-pracownik. Publikujemy materiały oparte o ekspercką wiedzę, rzetelny research i najnowsze trendy z rynku pracy.